Kategoriler
Teknoloji

Boeing 737 Max ucuz mühendis kullanımı nedeniyle düştü

Boeing Co.’nun 737 Max krizinin nedeni gizemini korumaya devam ediyor. Böylesine büyük bir şirketin nasıl temel yazılım hatalarını gözden kaçırarak iki uçağının ölümcül şekilde düşmesine neden olduğu bir süredir sorgulanmakta. Şimdi ilk bulgular, ölümcül problemlerin yazılımın düşük ücretli mühendislere bırakılmasından kaynaklandığını gösteriyor.

737 Max yazılım saati 9 dolara çalışan mühendislere bırakıldı

Max uçağının yazılımında ortaya çıkan ve uçakların aylarca pistte kalmasına neden olan sorunlar son zamanlarda ABD'li düzenleyiciler tarafından araştırılıyor. Yeni bulgulara göre sorunlar şirket deneyimli mühendislerini işten çıkarıp, tedarikçilerine maliyeti kısmasını söylediği bir zamanda oluştu.

Boeing 737 Max
Park halindeki Boeing 737 Max uçakları.

Sonuç olarak ünlü Amerikalı uçak üreticisi ve onun taşeronları, yazılım geliştirme ve test etme noktasında saati 9 dolara çalışan geçici mühendisler kullanmaya başladılar. Mühendisler daha çok Hindistan gibi havacılık tarafında arka planı olmayan ülkelerden geliyordu.

Boeing ofisleri yeni mezun Hintli çalışanlarla doldu

Max üzerinde çalışmış eski Boeing yazılım geliştiricisi Mark Rabin tarafından belirtildiği üzere Seattle’daki Boeing Field’ın karşısındaki ofisler Hintli yazılım geliştiricisi HCL Technologies Ltd. tarafından istihdam edilen yeni üniversite mezunları ile doldu.

İLGİLİ:  YouTube ücretsiz film servisini resmen başlattı

HCL kod mühendisleri tipik olarak Boeing tarafından ayarlanan spesifikasyonları tasarlıyordu. Ancak bu durum tartışmalıydı çünkü kodun Boeing mühendisleri tarafından yazılmasına kıyasla çok daha etkisizdi. Sık sık yapılan yanlışlar sürekli ileri – geri gidilmesine neden oluyordu.

Boeing’in Hintli şirketlerle iç içe olması ona bazı getiriler sağladı. Son yıllarda Hindistan'dan askeri ve ticari uçak siparişleri almıştı. Bunlardan biri SpiceJet ile Ocak 2017'de yaptığı 22 milyar dolarlık anlaşmaydı. Anlaşma 100 adet 737-Max 8 jetini kapsadı ve şirketin bir Hintli havayolundan aldığı en büyük sipariş oldu.

Sosyal medyada yayımlanan özgeçmişlere dayanarak, HCL mühendisleri Max'in uçuş görüntüleme yazılımını geliştirmeye ve test etmeye yardımcı olurken, başka bir Hintli şirket olan Cyient Ltd. çalışanları uçuş test ekipmanı yazılımını ele alıyordu.

Ertelenmeyen test uçuşu

HCL çalışanı bir paylaşımında 737-Max'te yaşanan bir üretim sorununu çözdüğünden ve bu sayede uçuş testinin ertelenmediğinden bahsediyordu. Aynı cümlede "ertelenen her test uçuşu Boeing'e büyük maliyet getirir" ifadesi geçmekteydi. Boeing, geçtiğimiz ekim'de Lion Air kazası ve mart'ta ise Etiyopya Havayolu kazasına neden olan problemli manevra sisteminin HCL ve Cyient mühendislerinin görevi olmadığını savundu. Chicago'lu şirket, birçok uçak sahibinin bahsettiği sorunlu kokpit uyarı ışığı sistemi için de iki şirketle çalışmadığını söyledi.

İLGİLİ:  Jack Dorsey: Bitcoin İnternet’in ulusal para birimi haline geliyor

Düzenleyici kurumun, Boeing'de kullanılan çipin aşırı veri ile karşılaştığında acil yanıt vermede gecikme yaşadığını ortaya çıkarması ile şirketin hisseleri bu hafta daha da düştü. Şirket bu hayati risk taşıyan yönetim kararlarını ilk kez sekiz yıl önce, Airbus SE uçağı ile yarışmaya başladığında almış. Eski Boeing çalışanına göre firma o zamandan bu yana olabilecek her alanda maliyet kısmaya başladı, buna kendi mühendislerini işten çıkarmak da dahildi. Sadece 2015'te yüzlerce tecrübeli Boeing mühendisi artık onlara ihtiyaç duyulmadığı söylenerek işten çıkarıldı.

Moskova yanlışları

Boeing uzun bir süre önce tasarım merkezini Moskova'ya genişletmişti. Şirketin eski mühendisler birliği başkanı olan Cynthia Cole'a göre, 2008'de 787 mühendisi ile görüşen bir Boeing çalışanı Rusya'daki ekibe bir çizimi 18 kez gönderdiğinden şikayet etmişti. Çalışan, Rusya'daki ekibe duman detektörlerinin elektrik sistemine bağlanması gerektiğini anlatmaya çalışıyordu. 787 sonuç olarak üretime üç yıl geç girdi ve planlanan bütçe milyarlarca dolar aşıldı.

İLGİLİ:  1972 Uruguay uçak kazası: And Dağları mucizesi

346 insanın ölümüne neden olan Lion Air ve Etiyopya Havayolları kazalarının araştırılması MCAS sisteminin uçağı kontrol edilemez dalışlar yapmaya ittiğini ortaya çıkardı. Tüm bunların tek bir sensörden sisteme giden hatalı veriler nedeniyle olduğundan şüphe ediliyor. Görünüşe bakılırsa şirket Max yazılımının bu sensöre nasıl tepki vereceğini hiçbir zaman test etmemişti.

Boeing ayrıca Max'ler 2017'de teslim edilmeye başlanmasının ardından, sensörde yaşanan bir sorunda uçuş ekibini bilgilendiren uyarı ışığının uçuş görüntüleme yazılımına düzgünce yerleştirilmediğini öğrendiğini itiraf etti. Mühendisleri bunun bir güvenlik sorunu olduğunu düşünmediğinden şirket düzenleyicileri bilgilendirmediğini söyledi.

Boeing 737 Max ucuz mühendis kullanımı nedeniyle düştü yazımız burada son buldu. Daha fazla içerik için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz: https://ungo.com.tr/k/teknoloji/

Yazar Ayberk Göktürk

Genellikle modern tarih, yakın tarih ve popüler bilim üstüne içerikler üretiyor. Özel ilgi alanları arasında Kuzey Afrika ve Güney Amerika'nın sömürge tarihi ve Avrupa'daki eski monarşiler yer alıyor.