Kategoriler
Sağlık

Her gün farkında olmadan nasıl plastik yiyoruz?

İnsanlar her gün farkında olmadan plastik yiyor. Peki vücudumuza bilmeden bu kadar plastik almanın bir zararı yok mu? İnsanlık tarihinde ilk kez araştırmacılar Aralık 2020'de birkaç sağlıklı kadının plasentasında mikroplastik parçacıklar bulduklarını bildirmişlerdir. Bu durum her gün plastik yemenin ve solumanın neye yol açabileceğini gösteriyor. Plastiğe düşkünüz ve bu alışkanlığımızı değiştirmezsek gelecek nesil insanlar sadece insan hücrelerinden oluşmayacak, siborg gibi biyolojik ve inorganik varlıkların bir karışımı olacak.

Her gün plastik yiyor ve soluyoruz

Peki eğer plastiği doğrudan yemiyorsak vücudumuza nasıl giriyor? Vücut plastiğe nasıl tepki veriyor? Plastiği vücuttan çıkarabilir misiniz? Plastik, esas olarak karbondan yapılmış bir polimerdir. Polimerler, doğal ve sentetik moleküllerin uzun zincirleridir. Silikonda ve hatta DNA'da mevcuttur. Plastiğin yapıldığı yaygın bir polimer ise bitkilerin hücre duvarlarını oluşturan selülozdur.

İLGİLİ:  Araba klimasından gelen kötü koku nasıl giderilir?

Polimerler insanlar tarafından çok uzun süredir kullanılıyor. Bilinen en eski büyük Mezoamerikan uygarlığı olan Olmekler, oyun oynamak için doğal bir polimer olan kauçuktan yapılmış top kullandılar. Ancak ilk büyük atılım 1907 yılında gerçekleşti ve fosil yakıttan ilk sentetik plastik yapıldı.

O zamandan bu yana milyonlarca ton plastik ürettik. Ve onu çevremize, her yere atıyoruz.
Peki her gün birazcık plastik yiyerek vücudumuza nasıl zarar veriyoruz?

Az miktarda plastik yemek sizi öldürmez. Bu plastik muhtemelen bir veya iki gün içinde vücudunuzu terk edecektir. Sorun, sürekli olarak plastik tüketmeye devam etmektir. Ve biz tam olarak bunu yapıyoruz.

Bizi tehlikeli kimyasallara maruz bırakıyor

Amerikan Kimya Derneği tarafından yayımlanan bir araştırma yılda 74.000'den fazla mikroplastik parçacık tükettiğimiz gösteriyor. Farklı tahminler ise insanların her gün 203 ila 312 parça plastik yediğine işaret ediyor. Ve bu sayılar beslenmemizin sadece %15'ini plastik ürünlerle yaptığımız öngörüsünden geliyor. Oran daha fazla olabilir. Bu miktarda plastiği yutmanın zararlı sonuçları nelerdir?

İLGİLİ:  Plastik toplayan bal arıları ve kirlilikle mücadele

Plastik insanları erken doğum, astım, kanser, düşük, erken göğüs gelişimi, anormal erkek cinsel gelişimi ve erkek kısırlığı gibi etkilere yol açabilecek tehlikeli kimyasallara maruz bırakıyor. Son 50 yılda erkeklerin sperm sayısı azalmıştır ve bazı kanıtlar bunun artan plastik kullanımımızdan kaynaklandığını gösteriyor.

Kullanılan plastiğin türü de önemli. Mikroplastik yediğinizi hissetmezsiniz. Ancak kopan veya kırılan bir sert plastiği de yiyebilirsiniz. Boğazı veya mideyi keserek zarar verebilir.

Nasıl kaçınabiliriz?

Kimin farkında olmadan plastik yuttuğunu merak ediyorsanız, cevap sizsiniz. Plastik kirlenmesi her yerde, yediğiniz yiyeceklerde, içtiğiniz sıvılarda ve soluduğunuz havada. Bundan kaçınmanın bir yolu yok. Ve plastik sağlığımızı etkiliyor.

Örneğin plastik ambalajlarda bulunan toksik kimyasal olan ftalat, çinko eksikliğine, A ve B-6 vitamini emiliminde sorunlara, hazımsızlığa, depresyona, kalp hastalığına, kansere, diyabete ve hızlandırılmış yaşlanmaya neden oluyor. Ftalat organlarımıza zarar verir ve tiroid ve testosteron gibi hormonları bozar.

İLGİLİ:  Hızlı yürüme yapanlar 15 ila 20 yıl daha uzun yaşıyor

Plastiğin insan vücudu üzerindeki etkileri hakkında daha fazla araştırmaya ihtiyacımız olsa da, şu ana kadar bildiklerimiz yeterince korkutucu. Plastik yutmanın denizlerdeki ve karadaki hayvanlara ne yaptığına bakın. Plastik onları doğrudan öldürüyor. Ve sonun bizim için farklı olacağı düşünülmüyor.

Peki şu anda vücutta bulunan plastikten nasıl kurtulabiliriz? Bilim adamları plastikleri vücuttan uzak tutmanın tek yolunun plastik kullanmaktan kurtulmak olduğunu söylüyor. Ve bazı araştırmacılar plastik sorununu çözmeden bazı hastalıkları tedavi edemeyeceğimizi bile söylüyor.

Öyleyse ne yapabiliriz? Yapabileceğiniz en akıllıca şey günlük yaşamınızda plastik kullanımını büyük ölçüde azaltmaktır. Canınız kahve istediğinde, bir şeyler yudumlamak istediğinizde veya yiyecek satın aldığınızda, tek kullanımlık ürünler yerine yeniden kullanılabilir ürünleri tercih edin. Her gün yapabileceğimiz, yaşama büyük değişiklik getirebilecek ve insanlığa yardımcı olabilecek birçok kolay, küçük şey var.

Yazar Berkay Alpkunt

Coğrafya ve astronomi üzerine geniş kapsamlı içerikler hazırlıyor. Diğer ilgi alanları canlı hayatı, bilim tarihi ve ülkeler olarak sıralanır. Aynı zamanda bağımsız video oyunlarına ilgilidir.