Kategoriler
Bilim & İnsan

Soğuk hava neden yakıt tüketimini olumsuz etkiliyor?

Soğuk kış havaları sadece tehlikeli sürüş koşulları yaratmakla kalmıyor, aynı zamanda kaputun altındaki bileşenlere aşırı yük bindiriyor. Soğuk havalarda yakıt tüketimi neden artar? Araştırmalar soğuk havanın yakıt tüketimi üzerinde olumsuz etkisi olduğunu gösterir. Kış aylarında yakıt verimliliğinde düşüşe neden olan bilimsel gerçeklere göz atalım.

Soğuk hava yakıtı nasıl etkiler?

-5°C'de yakıt verimliliği 20°C'ye göre yaklaşık %10 düşüktür. Dahası, sıcaklık 0°C'nin altındayken 6,5 kilometreden kısa mesafede yakıt tüketimi %20 yüksektir – peki neden böyle?

Hibrit araçlarda soğuk havanın etkisi daha da fazla. Yakıt tüketimleri yaklaşık %30 oranında düşebiliyor. Elektrikli araçlarda ise yakıt tüketiminin karma şehir içi ve otoyol sürüşünde yaklaşık %39 düştüğü ve menzilin %41 azaldığı görülür. Tüketilen ekstra enerjinin yaklaşık üçte ikisi aracı ısıtmak için kullanılıyor.

İLGİLİ:  Rüzgar olmasa ne olur?

Benzinin donma noktasının -60°C olduğu düşünüldüğünde, en sert Türkiye kışında bile bir benzin deposunun donması neredeyse imkansız. Dizel ise çok daha yüksek bir donma noktasına sahip (-8°C) ve soğuk havada jelleşmeye eğilimli. Yakıt şirketleri bununla mücadele etmek için sırasıyla -5°C ve -15°C sıcaklığa dayanabilen yaz ve kış dizel karışımları hazırlar.

Dolayısıyla, her iki yakıtın da soğuk havadan büyük ölçüde etkilenmediği göz önüne alındığında, yakıt tüketimi ikileminin sıvının kendisiyle değil, soğuğun otomobilin mekanik aksamı üzerindeki etkisiyle ilgili olduğu görülüyor.

Nedenler

  • Soğuk günlerde motorun optimum çalışma sıcaklığına (75°C-105°C) ulaşması çok daha uzun sürer. Kısa yolculuklarda özellikle büyük sorundur çünkü otomobil mesafenin çoğunda optimum sıcaklıktan düşük sıcaklıkta çalışarak fazla yakıt harcar.
  • Motor yağı soğuk koşullarda kalınlaşır. Motordaki hareketli parçalar ile şanzıman sistemi arasında sürtünme oluşur. Otomobil gereksiz yere daha fazla yakıt harcar.
  • Fanlar, buz çözücü, silecek ve ısıtmalı koltuk gibi elektrikli bileşenler aküye ek yük bindirir. Alternatörün aküyü şarjda tutması zorlaşarak yakıt verimliliği düşer.
  • Dondurucu soğuklu sabahlarda ön camın buzunu çözmek ve buğusunu gidermek için aracı rölantide bırakarak ısıtmak yakıt tüketimini büyük oranda artırır.
  • Soğuk hava, sıcak havadan daha kalın ve yoğundur, bu da araçtaki aerodinamik sürtünmeyi artırır. Motor özellikle otoyol hızlarında daha fazla çalışmak zorunda kalır.
  • Lastik basıncı çok soğuk havalarda hafifçe düşer ve lastiğin yuvarlanma direncini yükseltir.
İLGİLİ:  Sarımsağın akne tedavisinde kullanımı

Soğuk havada yakıt tüketimini iyileştirmek

Kış aylarında artan yakıt tüketimini iyileştirmek için yapılabilecek bazı şeyler var.

  • Garajı olanlar otomobilini garaja park edebilir. Aracın başlangıç ​​sıcaklığını artırır, aküye binen yükü azaltır ve motor yağının sıvı kalmasını sağlar.
  • Soğuk sabahlarda ön camdaki buzu hızla gidermek için aracı çok uzun süre rölantide bırakmak yerine buz kazıyıcı ve buz çözücü kullanılabilir.
  • Kışın lastik basıncı düzenli olarak kontrol edilebilir ve her zaman önerilen PSI değerinde tutulabilir.
  • Aşırı düşük sıcaklıkta çalıştığı kanıtlanmış yüksek kaliteli motor yağı kullanılabilir. Her arabanın kitapçığında soğuk havada sürüş için önerilen yağın ayrıntıları bulunur.
  • Bir gün içindeki kısa yolculuklar tek seferde birleştirilebilir. Sıcak motorla yol almak yakıtın daha verimli şekilde yanmasını sağlar.
  • Buğu çözücüler ve koltuk ısıtıcıları gibi elektrikli bileşenleri gereğinden uzun kullanmaktan kaçınmak akü üzerindeki yükü azaltır ve yakıt tasarrufuna yardımcı olur.
İLGİLİ:  Kuantum bilgisayar: Önemi ve klasik bilgisayardan farkı

Yazar Berkay Alpkunt

Coğrafya ve astronomi üzerine geniş kapsamlı içerikler hazırlıyor. Diğer ilgi alanları canlı hayatı, bilim tarihi ve ülkeler olarak sıralanır. Aynı zamanda bağımsız video oyunlarına ilgilidir.