Kategoriler
Hayvanlar

Tazmanya kaplanı (Thylacine): Hakkında merak edilenler

Yaklaşık 85 yıl önce 7 Eylül 1936'da dünyanın son tutsak Tazmanya kaplanı hayvanat bahçesinde öldü. Ondan önce vahşi doğadaki son Tazmanya kaplanı 6 yıl önce ölü rapor edilmişti. Keseli Tazmanya kaplanı o zamandan beri nesli tükenmiş kabul ediliyor. Muhtemelen desenleri nedeniyle kaplan adını taşıyan Thylacine veya Tilasin, bir kurt ile bir kedinin anatomik özelliklerine sahiptir ve bu yönüyle eşsiz bir hayvandır.

Tazmanya kaplanı

Şubat 2021'de Avustralya'nın Thylacine farkındalık grubu bir Tazmanya kaplanının veya diğer adıyla "keseli kurdun" görüntüsünü yakaladığını duyurmuştur. 80 yılı aşkın bir süredir bu hayvanlara dair teyit edilmiş bir gözlem olmadığı düşünülünce dikkatleri çekti.

Ancak Tazmanya yaban hayatı uzmanlarının doğruladığı gibi görüntülerdeki hayvanlar yalnızca birer filanderdi. Bunlar sevimli valabi benzeri kangurugillerdir. Neredeyse bir asırdır Tazmanya kaplanı görüldüğüne dair birçok iddia ve haber ortaya çıktığından aslında şaşırtıcı değildi.

İnsanlar gerçekten canlı bir Tazmanya kaplanı bulmak istiyor ve onları suçlamak zor. Tazmanya kaplanı harika hayvanlar ancak ne yazık ki bir daha dönmeyecek şekilde yok oldular. 1900'lerin başına dek insanlarla yaşadıklarından aslında Tazmanya kaplanı hakkında bildiğimiz birçok şey var ve hatta bir video görüntü bile bulunuyor.

İLGİLİ:  Volkan salyangozu: Demirden iskeleti olan bir hayvan

Keseli bir hayvandı

Bilimsel olarak "thylacinus cynocephalus" olarak bilinen Tazmanya kaplanı tıpkı kanguru, koala ve Tazmanya canavarı gibi keseli bir hayvandı. Diğer keseliler gibi yavrularını bir kese içinde büyüttüler. Yine de, annesinin karnının altından bakan sevimli, küçük bir Tazmanya kaplanı hayal ediyorsanız tekrar düşünün. Çünkü birçok dört ayaklı keseli hayvan gibi, Tazmanya kaplanının kesesi de geriye dönüktü. Bir poponun altından bakan bebeklerden bahsediyoruz.

Yaşayan en yakın akrabası

Keseli karıncayiyen.

Avustralya'da Pleistosen Çağı'nda şaşırtıcı çeşitlilikte atası bulunan keseliler vardı, bu nedenle herhangi bir cins veya türün evrimsel akrabalığını çözmek zordur. Bir zamanlar Tazmanya kaplanının hala yaşayan Tazmanya canavarı ile yakın akraba olduğu düşünülüyordu, ancak bugünkü kanıtlar Numbat yani keseli karıncayiyen ile yakın akraba olduğuna işaret ediyor–daha küçük ve çok daha az egzotik bir hayvan.

Bir kaya sanatına resmedildi

Son 40.000 yılda bir zamanda bir Aborjin sanatçı bu tabloyu kuzey Avustralya'daki bir kaya yüzeyine çizdi. Alanda ayrıca balık, kanguru ve insan figürlerinin çizimleri de yer alıyor.

Kurt ve kaplana benzeyen yönlere sahip

Ancak keseli hayvanlar için bile Tazmanya kaplanı oldukça benzersizdi: Onlar modern zamanlarda yaşamış en büyük keseli etoburlar ve 35 kilograma kadar ulaştılar. Kaplan ve kurt gibi lakaplardan anlaşılacağı gibi diğer memeli etoburlarla ortak noktaları var: Öncelikle yüzleri tıpkı bir kurda benzer. Yakın akraba olmayan iki türün çok benzer özellikler geliştirdiği klasik bir yakınsak evrim vakasıdır.

İLGİLİ:  Avustralya: İklimi, tarihi, ekonomisi, yönetimi, eğitimi, dili ve dini

Kurtların avını kovalamasını kolaylaştıran sert ön ayakları olduğundan kurt gibi avlanıp avlanmadıkları belli değil. Çünkü Tazmanya kaplanının daha esnek ön ayakları var ve esnek ön ayaklar kaplan gibi kedilerin yaptığı gibi avı pusuya düşürmede iyidir.

Bununla birlikte geri çekilebilir pençeleri olmadığından avlarını kedigiller gibi yakalama yeteneği yoktur. Yine de dişleri kedi gibiydi. Şekil itibariyle dilimlemeyi sağladı ve kurtlar gibi birkaç kırma yüzeyi vardı. Her şeye rağmen kedigiller ve köpeklerle yalnızca uzaktan akrabaydılar.

Çeneleri pek güçlü değildi

Bir hayvanat bahçesindeki son Tazmanya kaplanları.
Bir hayvanat bahçesindeki son Tazmanya kaplanları.

Dolayısıyla Tazmanya kaplanı veya keseli kurt olarak adlandırılmasına rağmen aslında kendisine has bir avlanma tarzına sahipti. Bazı araştırmalar, büyük hayvanlarla uğraşacak kadar güçlü çenesi olmadığından küçük avlarda uzman olduklarını göstermiştir. Yine de yaşadıkları dönemde koyun avlamakla ünlüydüler.

Çenesine dair bir diğer ilgi çekici yön 120 derece açıyla açabiliyor olmalarıdır. Belki de bu yüzden koyunlara odaklandılar. Ayrıca tehlikeyle karşı karşıya kaldıklarında ağızlarını genişleterek daha büyük ve tehditkar görünürlerdi.

Tazmanya kaplanı nasıl yok oldu?

İnsanla uğraşmış pek çok hayvanın başına geldiği gibi Tazmanya kaplanı için de koyun avcılığı iyi son getirmedi. Tazmanya kaplanının 40.000 yıldan uzun süre Tazmanya ve Avustralya'da yaşadığı ancak yaklaşık 3000 yıl önce Avustralya'dan ortadan kaybolduğu fosil kayıtlarından biliniyor. Bunun dingolarla uzun süreli girdikleri yiyecek yarışından kaynaklandığı düşünülüyor. Dingoları kıtaya getiren insanlardı.

Thylacines ağırlıkta Tazmanya'da yaşamaya başladı ancak Avrupalı ​​sömürgecilerin gelişiyle birlikte 1800 sonundan 1900 başına kadar başları beladan kurtulmadı. Tazmanya kaplanının haşere olarak görülmesi hükümetin onları avlayanlara ödül bile sunmasını sağladı ve avcılar bundan zevk duydu. Habitat kaybı ve hastalık gibi faktörler de çöküşlerine katkıda bulundu ancak asıl gerçek etki insana av olmalarıydı.

İLGİLİ:  Kuşlar neden ötüyor?

Tazmanya kaplanı hala yaşıyor mu?

Son tutsak Tazmanya kaplanı 1936'da Hobart Hayvanat Bahçesi'nde öldü.
Son tutsak Tazmanya kaplanı 1936'da Hobart Hayvanat Bahçesi'nde öldü. (Getty Images)

Bilinen son Tazmanya kaplanı 1936'da Tazmanya'nın hobart hayvanat bahçesinde ölmüştür. O zamandan beri birçok görülme olayı ortaya çıktı ancak hiçbiri doğrulanabilir kanıt sunmadı. Tazmanya kaplanının neslinin tükendiği resmi olarak 1986'da ilan edilmiştir ancak hala yaşadıklarına inanan insanlar var.

Öncelikle tarihsel gözlemler ve yaşadıkları habitatlara dair çalışmalar düşünülenden uzun yaşamış olabileceklerini gösteriyor. Bazı bilimsel modeller 1940'lara veya 50'lere kadar ulaşmış olduklarını öne sürdü. Yine de uzmanlar arasındaki genel fikir birliği Tazmanya kaplanının uzun zaman önce sonsuza dek yok olduğu yönündedir.

Bu durum meraklıları onu aramaktan alıkoymuyor. Son yıllarda birçok tilasin görülme olayı ortaya çıktı. Yine de hiçbiri net video görüntüsü veya tanımlanabilir karkas gibi kesin kanıtlar vermedi. Bunun arkasında bazı psikolojik nedenler olabilir. Öncelikle yok olmuş bir şeyi keşfetmek heyecan vericidir. Ayrıca doğrulama yanlılığına göre bir şeyi gerçekten bulmak istediğinizde orada olmasa bile onu gördüğünüze inanırsınız. Bazıları bunun suçluluktan doğan bir umut olabileceğini bile düşünüyor. Yaşayan bir Tazmanya kaplanı bulmak sonuçta biz insanların onları yok etmediğini gösterecektir.

Yazar Berkay Alpkunt

Coğrafya ve astronomi üzerine geniş kapsamlı içerikler hazırlıyor. Diğer ilgi alanları canlı hayatı, bilim tarihi ve ülkeler olarak sıralanır. Aynı zamanda bağımsız video oyunlarına ilgilidir.