Kategoriler
Hayvanlar

Trompet balığı (Aulostomus): Dikey yüzerek mercana benzer

Genellikle 60 ila 90 cm uzunluğa erişen bu ince gövdeli kamuflaj ustası çevresine uyum sağlamak için hızla renk değiştirme özelliğine sahiptir. Trompet balığı sık sık mercanların arasında baş aşağı şekilde süzülür. Avını pusuya düşürür ve ağzını vücudunun çapı kadar açarak avını hızlı bir şekilde yutar. Çarpıcı bir görünüme sahip olan trompet balığı hakkında daha fazlasını öğrenelim. Trompet balığının bilimsel adı olan Aulostomus biri flüt ve diğeri ağız olan Yunanca "aulos" ve "stoma" kelimelerinden geliyor.

Trompet balığının özellikleri

Chichiriviche de la Costa, Venezuela, Karayip Denizi'nde bir trompet balığı.
Chichiriviche de la Costa, Venezuela, Karayip Denizi'nde bir trompet balığı. (Fotoğraf: Humberto Ramirez / Moment / Getty Images)
  • Bilimsel adı: Aulostomus
  • Yaygın isimleri: Trompet balığı, Karayip trompet balığı, çubuk balığı
  • Ayırt edici özellikleri: Uzun, ince gövdesi, küçük ağzı, çeşitli renkleri.
  • Boyu: 60-90 cm
  • Ağırlığı: Bilinmiyor
  • Ömrü: Bilinmiyor
  • Beslenmesi: Küçük balık ve kabuklular
  • Habitatı: Atlantik, Hint ve Pasifik okyanuslarındaki mercan resifleri ve kayalık resifler.
  • Popülasyonu: Bilinmiyor
  • Korunma durumu: En az endişe
  • İlginç bilgi: Erkek trompet balığı, döllenmiş yumurtaları yavrular çıkana kadar yanında taşır. Kur ritüeli danstır.
İLGİLİ:  Megalodon: Yaşamış en büyük köpekbalığı

İnsanlar için önemi

Ticari önemi olmamasına rağmen trompet balığı yaşadığı alandaki balık tuzaklarına yakalanabiliyor. Henüz yaygınlaşmasa da yerel olarak insan tüketimi için pazarlanır. Ayrıca ilginç vücut şekli ve davranışları nedeniyle akvaryumlar için popüler bir balık türüdür. Gözlemlemesi zor olduğundan popülasyonu bilinmez ve korunma durumu belirsizdir.

Nerede yaşıyor?

Trompet balığı güney Florida ve Bermuda'dan aşağıda Güney Amerika'nın kuzey kıyılarına kadar batı Atlantik Okyanusu'nda yaşıyor. Bununla birlikte balığın Türkiye'de Akdeniz'de ve Ege'de görülmesi gibi iklim değişikliği kaynaklı olduğu düşünülen bazı dağılım istisnaları da var.

Neden baş aşağı yüzüyor?

Baş aşağı yüzen trompet balığı.
Baş aşağı yüzerek kamufle olan trompet balığı.

Yüzdüğü derinlik 2-25 metre arasında değişen ve genelde mercan resiflerinin yakınında bulunan trompet balığı, burnu aşağı şekilde dikey olarak yüzüyor. Bunu daha zararsız deniz yelpazesi (Alcyonacea), boru süngeri (Aplysina archeri) veya deniz kırbacı (Leptogorgia virgulata) gibi görünmek için yapıyor. Ancak dahası var.

İLGİLİ:  Hayalet vatoz (Manta Ray) hakkında bilgiler

Büyük otçul balıkları kamuflaj olarak kullandığı bilinir. Doğru an gelene kadar onların gölgesine gizleniyor. Diğer bir stratejisi gorgonya mercanları arasına dikey şekilde yerleşmek veya kendini akıntıya bırakarak sürüklenmektir. Sürüklenirken altında geçen avları yutar.

Trompet balığının ağzı, vücudu kadar genişlikte açılmasını sağlayan elastik dokulara sahip. Bu dokular yutarken vakum oluşturmasını sağlıyor. Okyanus cerrahı (Acanthurus bahianus) gibi çok sayıda büyük balığı bile avlayıp yutabiliyor.

Renk değiştirmesi

Trompet balığının çok uzun bir gövdesi var. Yine ağzının üzerinde uzunca bir buruna sahip. Alt çenesinin ucu bıyıklıdır. Vücudunun çok gerisinde ise sırt ve anal yüzgeçleri var. Yumuşak sırt yüzgecinin arkasında 8-12 kadar sırt dikeni bulunur. Kuyruk yüzgeci yumuşaktır.

Trompet balığının en yaygın rengi aralarda dağınık siyahların olduğu benekli kahverengi ile kırmızımsı kahverengi. Ancak mavi-gri, parlak sarı veya yeşil renkler de olabiliyorlar. Dahası rengini değiştirerek kolaylıkla çevresine kamufle olabiliyor. Başının ve vücudun yanlarında gümüş çizgiler vardır.

İLGİLİ:  Hagfish (Asalak balık): Salgısı 10.000 katına genişliyor

Trompet balığının alt çenesinde minik dişler olmasına rağmen üst çenesinde diş yok.

Yırtıcıları

trompet balığı

Trompet balıklarının bilinen yırtıcıları arasında koni balığı (Cephalopholis fulva), sarı yüzgeçli orfoz (Mycteroperca venenosa), köpek kapan (Lutjanus jocu) ve fazlası var. Bilimsel çalışmalar kopepod türleri olan Caligus atromaculatus ve Caligus biaculeatus parazitlerinin trompet balığını hedef aldığını gösterdi.

Keşfi

Trompet balığı ilk kez 1841'de Fransız zoolog Achille Valenciennes tarafından Aulostomus maculatus olarak belgelendi. Bugün aileye Aulostomidae deniliyor ve sadece tek cins ve üç tür var. Bilimsel adı için sırasıyla flüt ve ağız anlamına gelen Yunanca "aulos" ve "stoma" kelimelerini kullandı. Hayvanın boru şeklindeki ağzına dikkat çekti. Tür adı maculatus ise leke anlamına gelen Latince "macula" kelimesinden geliyor.

Yazar Berkay Alpkunt

Coğrafya ve astronomi üzerine geniş kapsamlı içerikler hazırlıyor. Diğer ilgi alanları canlı hayatı, bilim tarihi ve ülkeler olarak sıralanır. Aynı zamanda bağımsız video oyunlarına ilgilidir.